wetenschappelijke update; het trainen van bewegingen

juni 25, 2016

Algemene principes bij revalidatie van de wervelkolom

Klachten in de wervelkolom zijn vanuit bio perspectief vooral te wijten aan degeneratie en bindweefselletsels van de wervelkolom. Beiden leiden tot dysfuncties in het passieve, actieve en neurale systeem van de wervelkolom. In de revalidatie is het zaak de dysfuncties in de verschillende systemen te verminderen. Het aangrijpingspunt voor de fysiotherapeut is het motorische gedrag van de patiënt met lage rugklachten.

De verbetering van het motorische gedrag kan worden gerealiseerd door het trainen van de verschillende motorische grondeigenschappen en de revalidatie/trainingsmethoden in de motorische grondeigenschappen. Het basis concept voor veel verschillende wervelkolomconcepten ligt in het trainen van de motor control.

Verbetering van het motorische gedrag wordt tevens bewerkstelligd door het uitvoeren van oefeningen. Bij het uitvoeren van de oefeningen wordt in de literatuur aan drie aspecten aandacht besteedt;

  1. het trainen van de musculatuur
  2. het trainen van houdingen
  3. het trainen van bewegingen (Hodges et al 2013)

Hoewel we de drie aspecten tijdens het uitvoeren van de oefeningen kunnen onderscheiden kunnen we ze niet scheiden. Het trainen van musculatuur heeft invloed op zowel de houdingen als de bewegingen zoals ook houdingen en bewegingen invloed hebben op de activiteit van de musculatuur.

Het trainen van bewegingen

Het trainen van bewegingen wordt in de wervelkolomkaarten meer expliciet gedefinieerd. Ten eerste worden de bewegingen van de wervelkolom ingedeeld in bewegingen waar of vooral statische of dynamische stabiliteit van de wervelkolom wordt gevraagd. Statische stabiliteit wordt vooral gevraagd bij die houdingen en bewegingen waar geen beweging in de wervelkolom plaatsvindt. Deze vorm van stabiliteit kan zowel voorkomen bij lokale, regionale of totale oefeningen. Lokale oefeningen zijn oefeningen waarbij het accent ligt op de activiteit van de musculatuur rond de wervelkolom; het trainen van de musculatuur van de wervelkolom. Regionale oefeningen zijn oefening waarbij er geen beweging plaatsvindt in de wervelkolom maar wel in aangrenzende gewrichten, bijvoorbeeld de heup (zie figuur 8). Totale stabiliteit zijn oefeningen waarbij zowel bewegingen kunnen plaatsvinden in de onderste als de bovenste extremiteit maar geen beweging in de wervelkolom plaatsvindt, het trainen van kinetische ketens.

high sitting good morning   high sitting gm 2

Figuur 8 regionale stabiliteit van de wervelkolom, the high sitting good morning; een oefening waarbij vooral statische stabiliteit van de wervelkolom wordt gevraagd bij flectie in de heup.

Dynamische stabiliteit wordt vooral gevraagd bij die houdingen en bewegingen waar beweging in de wervelkolom wordt gevraagd. Bij het trainen van de dynamische stabiliteit van de wervelkolom wordt uitgegaan van totale bewegingen en specifieke bewegingen.

imbalanced stiffed leg dl     imb stiffed leg dl 2

Figuur 9 totale beweging van de wervelkolom, de imbalanced stiffed leg dead lift; een oefening waarbij dynamische stabiliteit van de wervelkolom wordt gevraagd.

Het aangrijpingspunt van de revalidatie van patiënten met lage rugklachten is, zoals eerder aangegeven, het motorische gedrag. Uitgaande van een patiënt met acute klachten worden oefeningen geïmplementeerd in de revalidatie die verlopen van algemeen naar veelzijdig doelgericht naar specifiek.

Oefening van de maand: eenbenig spingen, eenbenig landen

juni 25, 2016

Sprung ABC

Eenbenig springen, eenbenig landen diagonaal
beginpositie eindpositie
De patiënt staat op 1 been met de knie in lichte flexie. Het bovenlichaam in vorlager en de armen langs het lichaam. Het onbelaste been is net zoals het belaste been licht geflecteerd. De patiënt landt op hetzelfde been waarmee wordt gesprongen. De uitgangshoudingen van beide benen is gelijk aan de beginpositie. Het bovenlichaam is in vorlager en beide armen zijn in anteflectie en de elle bogen   geflecteerd.
bewegingsverloop De patiënt springt diagonaal. Om te kunnen springen volgt een concentrisch versnellen, een zweeffase en een excentrisch remmende activiteit van de musculatuur.
doelgroepen Deze oefening kan worden toegepast bij patiënten met enkel-, knie-, heup- en wervelkolomklachten.
doelen Deze oefening kan verschillende doelen nastreven:

·       Als revalidatie oefening voor klachten aan de onderste extremiteit of de wervelkolom

·       Preventie van klachten

·       Als vorm van veelzijdig doelgerichte krachttraining

 

Waar op te letten Belangrijk bij het uitvoeren van deze oefening is:

Dat de fysiologische voorwaarden in het aangedane gewricht aanwezig zijn; geen ontstekingsverschijnselen in het gewricht.

De patiënt in staat is eenbenige low impact oefeningen goed uit te kunnen voeren (bijvoorbeeld step up en step down).

Dat er een goede warming heeft plaatsgevonden voordat er wordt begonnen met het coördinatieve sprong ABC.

Dat de patiënt voldoende vertrouwen heeft om eenbenig te kunnen springen en landen.

Dat de patiënt in staat is bij de landing binnen drie seconden stabiel kan staan.

Dat de objectieve kwaliteitscriteria van de oefening kloppen; juist bewegingsverloop, bewegingsritme, en uitgangshouding.

 

Diplomering Maitland

juni 21, 2016

Gisteren vond de eerste diploma uitreiking van Maitland manueel therapeuten plaats. De studenten hadden gisteren de verdediging van hun case reports. Hiermee kwam een einde aan een pittige afrondende fase van hun level 3 en wetenschappelijke module plus laatste beoordelende stage.

Voor de studenten, maar ook voor het Maitland docententeam en Nexus een mooie afsluiting. Iedereen van harte gefeliciteerd en heel veel succes in de toekomst gewenst!

CRAFTA basiscursus module 2

juni 7, 2016

Afgelopen week heeft de tweede module van de CRAFTA basiscursus bij Nexus plaats gevonden. Onder begeleiding van Daniela en Wessel.

CRAFTA cervico-oculaire cursus

juni 2, 2016

Van 29 tot 31 mei 2016 heeft weer de CRAFTA cervicooculaire cursus plaats gevonden bij Nexus. Onder leiding van Daniela von Piekartz is er aan de volgende themas gewerkt:

  • cervicale – vestibulaire – occulaire reflexssystemen. Mechanismen, dysfuncties en symptomen.
  • Assessment van het CVO reflexsysteem.
  • neuromuskuloskeletaal occulair assessment.
  • revalidatie en management van occulaire – vestibulaire en cervicale dysfuncties.

Een geslaagde cursus! Dank aan iedereen!

Data voor 2017 worden binnenkort bekend gemaakt op facebook en in de nexus nieuwsbrief.

Wetenschappelijke update: principes van wervelkolomrevalidatie: het trainen van houdingen

mei 28, 2016

Algemene principes bij revalidatie van de wervelkolom

 Klachten in de wervelkolom zijn vanuit bio perspectief vooral te wijten aan degeneratie en bindweefselletsels van de wervelkolom. Beiden leiden tot dysfuncties in het passieve, actieve en neurale systeem van de wervelkolom. In de revalidatie is het zaak de dysfuncties in de verschillende systemen te verminderen. Het aangrijpingspunt voor de fysiotherapeut is het motorische gedrag van de patiënt met lage rugklachten.

De verbetering van het motorische gedrag kan worden gerealiseerd door het trainen van de verschillende motorische grondeigenschappen en de revalidatie/trainingsmethoden in de motorische grondeigenschappen. Het basis concept voor veel verschillende wervelkolomconcepten ligt in het trainen van de motor control.

Verbetering van het motorische gedrag wordt tevens bewerkstelligd door het uitvoeren van oefeningen. Bij het uitvoeren van de oefeningen wordt in de literatuur aan drie aspecten aandacht besteedt;

  1. het trainen van de musculatuur
  2. het trainen van houdingen
  3. het trainen van bewegingen (Hodges et al 2013)

Hoewel we de drie aspecten tijdens het uitvoeren van de oefeningen kunnen onderscheiden kunnen we ze niet scheiden. Het trainen van musculatuur heeft invloed op zowel de houdingen als de bewegingen zoals ook houdingen en bewegingen invloed hebben op de activiteit van de musculatuur.

Het trainen van houdingen

 Het trainen van houdingen is een vorm van training die bij elke oefening(skill) als voorwaarde wordt gesteld om de oefening adequaat uit te voeren. De uitgangshouding van de patiënt is een objectieve kwaliteitscriterium voor het wel of niet uitvoeren van een oefening. De houding die als referentiekader wordt gebruikt in de revalidatie is de neutrale houding van de wervelkolom. Een neutrale houding is de houding die een patiënt heeft wanneer er geen sprake is van lage rugklachten. Hier geldt de wet van de individualiteit; ieder mens heeft een unieke individuele neutrale positie. Als algemene deler voor de wervelkolom wordt uitgegaan van de houding in stand waarbij de lumbale en cervicale wervelkolom in lordose zijn en de thoracale wervelkolom in kyfose. Deze curvatuur van de wervelkolom biedt optimale voorwaarden voor de revalidatie van de wervelkolom;

  • de neutrale positie van de wervelkolom biedt een uitgangshouding die in staat is mechanische belasting op de wervelkolom optimaal op te vangen. (McGill 1992) Kapandji heeft deze vorm van de wervelkolom wel beschreven als een dynamische wervelkolom
  • De neutrale positie is een positie waar enerzijds minder activiteit van de globale musculatuur wordt gevraagd, anderzijds is de neutrale positie een positie waarin de lokale musculatuur eenvoudiger kan worden geactiveerd. (Claus et al 2009a). Zowel de M. Transversus abdominis als de M. Multifidus.
  • In de neutrale positie is het eenvoudiger om de bovenzijde en onderzijde van de rigide cylinder van het lokale systeem te activeren; het diaphragma en de bekkenbodemmusculatuur. (Lee et al 2010, Sapsford et al 2008)

Wanneer er sprake is van lage rugklachten nemen veel patiënten een antalgische houding aan en/of een compensatoire houding. Een antalgische houding is een houding van de wervelkolom die de pijn ontwijkt. Vaak is hier sprake van een shift van het bekken of een compensatoire scoliose in de wervelkolom. Een compensatoire houding is een houding waarin de patiënt een houding inneemt die op dat moment de meeste stabiliteit en de minste pijn van de wervelkolom geeft. Denk hier bijvoorbeeld aan patiënten die zich manifesteren met een postural sway. Een antalgische houding of een compensatoire houding moet eerst worden gecorrigeerd naar de neutrale positie voordat er kan worden begonnen met het trainen van de musculatuur; het uitvoeren van oefeningen.

Wanneer de houding van de patiënt zonder rugklachten afwijkt van de positie zoals hier beschreven is dan blijft de individuele houding van de patiënt de basis voor de neutrale positie van de wervelkolom. Wanneer iemand aangepast is aan een bepaalde houding is het die persoon die deze houding heeft; alle bindweefselstructuren hebben zich in de loop van de jaren aangepast aan de unieke individuele curvatuur van de wervelkolom.

Een andere beperking van bovenstaand relaas is dat een neutrale houding van de wervelkolom per activiteit kan verschillen. De neutrale houding van de wervelkolom bij zitten, staan, tillen, bukken kan verschillen per individu. Als fysiotherapeut de taak dit tijdens het uitvoeren van de verschillende activiteiten na te vragen bij de patiënt.

Een neutrale positie van de wervelkolom is alleen relevant wanneer we uitgaan van het trainen van de statische posities van de wervelkolom. Wanneer er sprake is van dynamische bewegingen van de wervelkolom valt de neutrale positie weg. Op dat moment gaat het vooral om het verantwoord trainen van die bewegingen van de wervelkolom die de functionele beperkingen van de patiënt representeren of het optimaliseren van die bewegingen die noodzakelijk zijn voor het alle dagelijkse functioneren.

Oefening van de maand: sit up of the bench of banana

mei 28, 2016

 

B08_2363     B08_2362

Sit up of the bench of Banana’s
beginpositie eindpositie
De patiënt zit op de rand van de bank. Knieën 90 graden flexie, heupen tussen de 90 en 110 graden flexie. De voeten zijn gefixeerd. De wervelkolom is in flexie. De blik is recht naar voren. De patiënt hangt met het bovenlichaam van de bank met de gehele wervelkolom in extensie. De voeten zijn gefixeerd, de knieën in 90 graden flexie. De heupen zoveel mogelijk in extensie. De blik is naar boven.
bewegingsverloop Vanuit de beginpositie wordt eerst de cervicale wervelkolom in extensie gebracht. Daarna wikkelt de patiënt de wervelkolom wervel voor wervel. Er vindt een extensie plaats in de heupen. De knieën blijven gefixeerd.
doelgroepen Deze oefening kan worden toegepast bij patiënten met wervelkolom klachten.
doelen Deze oefening kan verschillende doelen nastreven:

Als revalidatie oefening voor klachten in de wervelkolom,

Preventie van klachten

Als vorm van krachttraining

 

Waar op te letten Belangrijk bij het uitvoeren van deze oefening is:

 

Dat de voorwaarden voor het uitvoeren van de oefening aanwezig is; deze oefening is een veelzijdig doelgerichte oefening die vooral wordt ingezet bij sporters waarbij een spanboog van de wervelkolom noodzakelijk is. Denk hier vooral aan balsporten waarbij werpen en schieten voorkomt.

 

Er moet voldoende bewegelijkheid in de wervelkolom en heupen aanwezig zijn om de oefening uit te kunnen voeren

 

Het hoofd is de initiator van de beweging; deze beweegt als eerste naar extensie

 

Zorg voor een goede warming up voordat de oefening wordt uitgevoerd.

 

De oefening kan in verschillende krachttrainingsmethoden worden uitgevoerd.

 

 

 

Nexus schoudercursus

mei 24, 2016

Van 19 tot 21 mei heeft bij Nexus de schoudercursus plaats gevonden. 32 fysiotherapeuten hebben samen met Martin Ophey en Igor Tak diverse pathologieen, functieproblemen, diagnostische tests en de opbouw van de oefentherapie besproken.

Drie dagen intensief samen werken, leren en uiteraard met ondersteuning door de goede Nexus catering. Zondag ontving Martin een email van een van de deelnemers, die met de volgende zin begon…

 

Stuiterend van enthousiasme na weer eens 3 dagen cursus afgelopen week,

 

dit is natuurlijk prachtig, sowieso erg goede sfeer en gewoon goed met elkaar gewerkt! Was top!

De volgende Nexus schoudercursus is weer in april 2017.

Ook een aanrader is de Masterclass Scapuladyskinesie in september 2016.

en natuurlijk hier nog wat fotos….

startersmarkt HAN

mei 18, 2016

Vandaag waren Martin en Marieke aanwezig bij de startersmarkt van de HAN in Nijmegen. De super fanatieke studentvereniging FSV praktisch had dit voor 3e en 4e jaars georganiseerd. Een goede lezing over ehealth en een lezing van het KNGF over aandachtspunten voor de startende fysio. Martin heeft nog een pitch gehouden om Nexus voor te stellen. Tijdens de aansluitende startersmarkt hebben Martin en Marieke wel 60 geinteresseerde studenten gesproken.

Voor ons en ook voor de studenten een hele leuke middag!

Masterclass Hamstringletsel

mei 13, 2016

Gisteren waren Thomas ‘dHave en Tom van Summeren bij Nexus te gast om samen met 20 fysiotherapeuten naar verschillende oorzaken voor recidiverend hamstringletsel te kijken. Onder andere werden de invloed van de knie, enkel, heup maar tevens oo verder opstijgende schakels in de keten besproken.

Een intensieve dag! Dit was inmiddels de vijfde keer dat Thomas en Tom bij ons de Masterclass verzorgd hebben. Ook komend jaar zullen wij vermoedelijk de Masterclass hamstringletsel weer in het programma hebben en misschien ook nog een nieuwe cursus met de twee mannen! We laten ons graag verrassen.

Hier nog een youtube video van gisteren.

Houd de nexuswebsite in de gaten of schrijf in voor de nieuwsbrief.


Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 88 andere volgers